
Επιπτώσεις της Ατοπικής Δερματίτιδας κατά την παιδική ηλικία (στην οικογένεια, στους φίλους, στο σχολείο)
Η ατοπική δερματίτιδα έχει σημαντική επίδραση στην καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής των ασθενών και των οικογενειών τους.
Οι επιπτώσεις της ατοπικής δερματίτιδας είναι εμφανείς σε πολλές εκφάνσεις της ζωής του ατόμου που πάσχει και επηρεάζουν και τα μέλη της οικογένειάς του.
Ο κνησμός, η στέρηση ύπνου λόγω της φαγούρας και το αίσθημα της ντροπής έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχολογία των ασθενών και των οικογενειών τους.
Οικογένεια
Η εμφάνιση της ατοπικής δερματίτιδας στο παιδί συχνά διαταράσσει τις ισορροπίες της οικογένειας.
Οι γονείς πρέπει να διαχειριστούν το άγχος του παιδιού, τις εναλλαγές στη διάθεσή του αλλά και τις αντικειμενικές δυσκολίες της πάθησης, όπως το συνεχές ξύσιμο και τη δυσκολία του να ηρεμήσει και να κοιμηθεί.
Οι γονείς ενός παιδιού που πάσχει από ατοπική δερματίτιδα εμφανίζουν κι εκείνοι διαταραχές ύπνου, κατάθλιψη και στρες, βλέποντας το παιδί τους να υποφέρει. Μία χαρακτηριστική εικόνα του βασανιστικού κνησμού της ατοπικής δερματίτιδας, είναι ένα βρέφος να τρίβεται στο χαλί σε μια προσπάθεια να βρει ανακούφιση.
Επιπλέον, η οικογένεια πρέπει να προσαρμοστεί στις ανάγκες της πάθησης, να κάνει μέρος της οικογενειακής ρουτίνας την καθημερινή φροντίδα του δέρματος του παιδιού και τρόπο ζωής τα συμπτώματα της νόσου και τη διαχείρισή τους.
Οι επιδράσεις της ατοπικής δερματίτιδας στη ζωή του ασθενούς είναι πολλαπλές και δεν αφορούν μόνο το σώμα του, που ταλαιπωρείται από κνησμό, πόνο, λοιμώξεις, αιμορραγία και συννοσηρότητες (π.χ. άσθμα, ρινίτιδα), αλλά και τη λειτουργικότητά του, σωματική και κοινωνική, καθώς και την ψυχική του υγεία.
Στο σχολείο
Τα παιδιά που πάσχουν από ατοπική δερματίτιδα, πέρα από τις πρακτικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητά τους λόγω των συμπτωμάτων της νόσου και της στέρησης ύπνου, ιδίως τις περιόδους των εξάρσεων, έχουν να διαχειριστούν τις αλλαγές στην εμφάνιση που προκαλεί η νόσος, σε μια ηλικία που η διαφορετικότητα μπορεί να γίνει αφορμή για πειράγματα από τους συνομήλικους.
Μελέτες έχουν δείξει ότι 4 στα 10 παιδιά σχολικής ηλικίας με ατοπική δερματίτιδα έχουν υποστεί σχολικό εκφοβισμό.
Τα παιδιά με ατοπική δερματίτιδα έχουν επίσης 1-5 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εκδήλωσης διαταραχής ελλειμματικής προσοχής- υπερκινητικότητας και χειρότερες σχολικές επιδόσεις – σε αυτό συνεισφέρει και ο κακός ύπνος ως αποτέλεσμα του κνησμού.
Ένα ποσοστό παιδιών που πάσχουν από ατοπική δερματίτιδα βιώνουν κοινωνική απομόνωση, προβλήματα συμπεριφοράς, εμφανίζουν κακή διάθεση σε ποσοστό 50% και κατάθλιψη σε ποσοστό 60%.
Ο καλύτερος τρόπος υπερπήδησης αυτών των δυσκολιών είναι η ενημέρωση του σχολικού περιβάλλοντος για την ασθένεια.
Πρακτικές συμβουλές για το σχολείο
Το παιδί θα πρέπει να εκπαιδευτεί κατάλληλα, ώστε να μην κάθεται σε πολύ θερμά σημεία της τάξης, όπως π.χ. σε παράθυρα με πολύ ηλιακό φως ή δίπλα σε θερμαντικά σώματα.
Εξασφαλίστε ότι το παιδί δεν θα εκτεθεί στο σχολείο σε παράγοντες ενεργοποίησης, όπως κόλλες, μπογιές και πηλός, αλλά ούτε και σε τροφές που μπορεί να επιδεινώσουν την κατάστασή του, ενημερώνοντας σχετικά το σχολείο. Το σχολείο θα πρέπει να είναι επίσης ενήμερο ότι η νόσος μπορεί να υποτροπιάσει ξαφνικά.
Επιπλέον, θα πρέπει να επικοινωνήσετε:
α. με τον γυμναστή ώστε το πρόγραμμα άσκησης να μην είναι ιδιαίτερα επίπονο για το παιδί, αφού η ζέστη και η εφίδρωση προκαλούν εξάρσεις της νόσου,
β. με τους δασκάλους, ώστε όταν το παιδί ξύνεται ασυναίσθητα να του εφιστούν την προσοχή,
γ. με τους υπόλοιπους μαθητές, ώστε να γνωρίζουν ότι η νόσος δεν είναι μεταδοτική και να αποδεχθούν το παιδί που πάσχει.
Τα σκληρά λόγια είναι παρ΄ όλα αυτά αναπόφευκτα, και θα πρέπει να έχετε προετοιμάσει το παιδί για αυτό το ενδεχόμενο.
Στην καθημερινότητα
Τα παιδιά με ατοπική δερματίτιδα δυσκολεύονται σε δραστηριότητες όπως το παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους, το κολύμπι, οι επιλογές ρούχων.
Πριν το κολύμπι, στην πισίνα ή στη θάλασσα (και μετά το ντους) εφαρμόστε μια ενυδατική κρέμα, διότι το δέρμα του παιδιού μπορεί να ερεθιστεί από το χλώριο ή το αλάτι.
Θυμηθείτε
Το παιδί θα πρέπει να ενθαρρύνεται να ακολουθεί μια όσο το δυνατό φυσιολογική ζωή και να συζητά άνετα με τα άλλα παιδιά για την κατάστασή του.
Σχετικά Άρθρα
Atopic dermatitis: TREATING CHILDHOOD ECZEMA. [Internet] Available at: https://www.aad.org/public/diseases/eczema/childhood/treating Accessed on Jun 4, 2020
Canadian Dermatology Association – Childhood eczema; What is Eczema.
Eczema. [Internet] Available at: https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/9998-eczema. Accessed May 30, 2020.
Eichenfield LF et al (2014) _ AAD AD management guidelines Part 1_Diagnosis and asssessment.pdf pg 340
Eichenfield LF et al (2014) _ AAD AD management guidelines_Part 1_Diagnosis and asssessment.pdf pg sect1 pg 343
Lifschitz, C. (2015). The Impact of Atopic Dermatitis on Quality of Life. Life. Ann, Nutr Metab; 66 (suppl 1): 34-40
Silverberg J.I. et al. Pediatr Allergy Immunol. 2013 August; 24(5): 476–486. doi:10.1111/pai.12095.
Zuberbier T et al. J Allergy Clin Immunol. 2006 Jul 1;118(1):226-32

